Viool bouwen

Zelf een viool bouwen | 3

Lakken

Over het lakken bestaan vele geheimen. De oude Italiaanse meesters zouden zo mooi klinken door de geheime receptuur van de lak. Het is zeker zo dat de lak niet alleen een beschermende functie heeft, maar ook de klank van het instrument beïnvloed. De lak kan variëren in hardheid, glans en samenstelling en mag de trillingen in de bladen niet belemmeren. Grofweg zijn er twee soorten lakken; de spirtuslak en de olielak. De spirituslak droogt zeer snel en is daarom moeilijk aan te brengen. Olielakken hebben een langere droogtijd. Voor mijn viool heb ik een olielak gebruikt. Ik ben begonnen met het gronderen van de viool. Het gronderen voorkomt dat de gekleurde lak in het hout dringt. Ik heb voor het gronderen Arabische gom, een eitje, honing en een beetje suiker als ingrediënten gebruikt. Na een aantal lagen was de grondering voldoende. Vervolgens heb ik een olielak gebruikt die jaarlijks zelf door de vioolbouwers wordt bereid. Voor mijn viool heb ik meer dan 10 laklagen aangebracht. Best een karwei. Met een op marktplaats gekochte gezichtsbruiner kon ik het droogproces verkorten. Na een paar uur is de lak zo goed als droog.Na de laatste laklaag heb ik de viool nog een keer goed gepolijst zodat het oppervlak helemaal glad wordt. Hiervoor heb ik puimsteenpoeder gebruikt met wat lijnzaadolie. En dan de laatste stap; het afwerken en opzetten van de viool.

 

Afwerken en Opzetten

De sleutels heb ik geslepen met een soort puntenslijper (sleutelsnijder) waarmee je sleutels taps slijpt. Ook de gaten in de sleutelkast heb ik taps gemaakt met een zogenaamde ruimer. De sleutels draaien hierdoor vanzelf vast in het gat en hebben voldoende weerstand om ondanks de kracht van de snaren niet los te schieten. Belangrijk voor de klank is de stapel. Dit ronde stukje hout heb ik in de klankkast van de viool geplaats tussen voor- en achterblad. De stapel zorgt voor een goede verdeling van trillingen en krachten tussen de bladen. De stapel staat standaard iets achter de kam, maar kan iets worden verplaatst om de klank te optimaliseren. Bij een wat zwaarder instrument wordt de stapel over het algemeen wat verder van de kam geplaatst. Ten slotte dekam. Ook deze is door de trillingen die de kam moet overbrengen naar de klankkast van invloed op de klank. Ik heb de kam gesneden met een zeer scherp mes. Hiermee lukte het om de voetjes naadloos te laten aansluiten op het voorblad. De achterzijde van de kam staat loodrecht op het voorblad tussen de binnenste inkepingen van de F-gaten. De ronding van de kam heb ik afgestemd op de ronding van de toets. Dit is belangrijk voor het spelcomfort zodat je soepel tussen de snaren kunt wisselen zonder de snaren gelijk aan te strijken. En ja toen was de viool helemaal klaar! Het spannendste moment; de klank! Geweldig! De viool klinkt als een viool. Vooral de lage tonen vind ik erg mooi, heel krachtig en warm. Wie weet binnenkort een ‘opus 2’…

Viool bouwen

Het eindresultaat van een mooi avontuur. De eerste viool uit handen van Forte Violen. Bouw jij de volgende?

 

Heb je deel 1 of 2 gemist?

Lees dan snel hoe het begon in deel 1 of het vervolg in deel 2.